traduza página para Português
Traduza texto de página do Holandês para o Português

   Zoek op deze site met FreeFind

 

de heilige van de dag
klik hier voor de heilige(n) van de dag

Schriftlezingen van de dag
klik hier voor de liturgische lezingen van de dag

Rádio Maria Brasil. 16 Kb/sec, mono. ('Windows Media Player')

beluister Radio Excelsior da Bahia (AM 840) tijdens het surfen ('Windows Media Player' vereist)


 

BraziliŽ - algemeen

kaart van BraziliŽ

BraziliŽ is met zijn 8,5 miljoen kilometer² oppervlakte veruit het grootste land van Zuid-Amerika (het beslaat bijna de helft van het sub-continent, dat is bijna 300 maal de oppervlakte van BelgiŽ) en het op vier na grootste land ter wereld, na Rusland, Canada, de VS en China. Geografisch kan men BraziliŽ opdelen in 4 grote regio's: de lange smalle kuststrook van Noord naar Zuid, het grote centraal gelegen hoogland ("Planalto Brasileiro"), de wat kleinere laagvlakte in het zuiden (met een gematigd middellandse-zeeklimaat) en het uitgestrekte Amazone-bekken (met zijn reusachtige regenwouden) in het noorden en noordwesten. Op het uiterste zuiden na ligt BraziliŽ geheel binnen de 2 evenaarskeerkringen, zodat het klimaat een duidelijk tropisch karakter heeft.

Het gebouw van het Nationaal Congres in de hoofdstad Brasilia
Het gebouw van het Parlement (Nationaal Congres) in de hoofdstad Brasilia

De hoofdstad van het land is Brasilia (sinds 1960). Voordien waren dat Salvador (tot 1763) en Rio de Janeiro (1763-1960). Andere grote steden zijn o.m. S‚o Paolo (de grootste), Rio de Janeiro (de 2de stad), Recife en Salvador. De Brazilaanse munteenheid is de Real (= 100 centavos). 1 real is 0,45 euro waard. 1 euro komt overeen met 2,219 real (volgens de wisselkoers van begin 2011). De internationale telefooncode is +55.

de staatsinstellingen

De vlag van BraziliŽ
De vlag van BraziliŽ

Krachtens de federale grondwet (1988) wordt het nationaal gezag bekleed door een president, die, samen met vice-president, om de 4 jaar door directe algemene verkiezingen wordt verkozen. Sinds 1 januari 2011 is de 63-jarige Dilma Rousseff (het eerste vrouwelijke!) staatshoofd. De president is niet enkel staatshoofd maar tegelijk leidt en stelt hij zťlf de federale regering samen en kan eenzijdig tussenbeide komen in staatszaken. BraziliŽ heeft dus, zoals Frankrijk, niet een parlementair maar een presidentieel regiem.

De Kamer van Volksvertegenwoordigers
De Kamer van Volksvertegenwoordigers in Brasilia

Het parlement ("Congresso Nacional") vormt de wetgevende macht en bestaat uit 2 kamers: het Huis van Afgevaardigden ("Camara dos Deputados"), waarvan de 513 leden voor 4 jaar worden gekozen, en de Senaat ("Senado Federal"), met 81 leden (3 per staat) die om de 8 jaar worden verkozen.

Kaart met de deelstaten van BraziliŽ
Kaart met de deelstaten van BraziliŽ

BraziliŽ, officieel Federale Republiek BraziliŽ" (Repķblica Federativa do Brasil) genoemd, heeft een federale bestuursvorm. Het land is samengesteld uit een federaal hoofdstedelijk district (rondom de hoofdstad Brasilia) en 26 deelstaten ("estados"), elk met hun eigen grondwet, parlement en gouverneur. Deze deelstaten vallen direct onder het centrale gezag. Ze zijn gegroepeerd in 5 geografische regio's: Noord, Noordoost, Zuidoost, Zuid en Centraal-West.

de bevolking

De bevolkingspyramide van BraziliŽ in 2005
De bevolkingspiramide van BraziliŽ in 2005

Bij de volkstelling van het jaar 2000 telde BraziliŽ 170 miljoen inwoners. Dat getal is inmiddels opgelopen tot naar schatting 201 miljoen inwoners, waarvan een kleine helft jonger is dan 20 jaar. Hiermee is BraziliŽ het meest bevolkte land van Zuid-Amerika en staat het in de wereld op de 5de plaats qua inwonersaantal. BraziliŽ heeft een ongekend hoog geboortecijfer, vooral bij de laagste sociale klassen. Volgens schattingen neemt de bevolking jaarlijks toe met 1,8 %, en komen er zo jaarlijks ruim 3 miljoen Brazilianen bij. De gemiddelde levensverwachting is ruim 72 jaar (68,7 voor de mannen, 76 voor de vrouwen).

De bevolkingsdichtheid en demografische spreiding van de bevolking in BraziliŽ
De bevolkingsdichtheid en demografische spreiding van de bevolking in BraziliŽ

De Braziliaanse bevolking is gegroeid uit Afrikanen, Europeanen en Indianen. De Indianen maken nog slechts een klein deel uit (0,2 %) van de totale bevolking en zijn deels ondergebracht in reservaten. Ze zijn overvleugeld door de Portugese immigranten, die er sinds 1500 zijn gevestigd, maar ook door de Afrikanen die als slaven naar BraziliŽ werden verscheept. De hedendaagse bevolking is dan ook zťťr heterogeen en gemengd samengesteld, met een veelheid van rassen en huidskleuren:

De ethnische groepen in de Braziliaanse bevolking
De ethnische groepen in de Braziliaanse bevolking

  • 53 % zijn blanken en vormen dus de meerderheid van de bevolking.
  • 22 % zijn "morenos", ook "perdos", "mestiÁos" of "mulatos" genoemd, een mengvorm van Europeanen en zwarte Afrikanen.
  • 12 % zijn "mamelocus" van Indiaans-Europese afkomst en vormen de meerderheid in het binnenland van NO-BraziliÍ.
  • 11 % zijn zwarten van Afrikaanse origine.
  • 2 % bestaat uit Aziaten (waarvan 1,4 miljoen van Japanse afkomst, hoofdzakzelijk in het zuiden gevestigd), Indianen (voornamelijk in het Amazone-gebied) en "Cafuzos" (een mengvorm van Indianen en Afrikanen)

de taal

Een goed boek om het Braziliaans Portugees aan te leren
"Portugees van BraziliŽ". Een goed cursusboek (incl. CD)
Braziliaans Portugees. J. Abreu de Souza. Bussum,
Uitg. Coutinho, 2006. 168 blz. ISBN: 978-906283497-6

De officiŽle landstaal is het (Brazilaans) Portugees. Qua uitspraak, woordenschat en uitdrukkingen is het Portugees in BraziliŽ archaÔscher dan de in Portugal gesproken taal, maar qua spraakkunst moderner. Veel leenwoorden (de namen van plaatsen, rivieren, vruchten en religieuze gewoonten) zijn overgenomen van de inheemse bevolking (de Indianen-talen Tupi en Guerani), van de Afrikaanse slaven en van latere immigranten. De Braziliaanse Portugese taal heeft ongeveer 10.000 woorden mťťr dan het Portugees in Portugal!

Door de nieuwe spelling in het hele Portugese spraakruim - hervormd in 1990, gewijzigd in 1998 en officieel van kracht sinds 2009 - zijn de verschillen in schrijfwijze die voorheen bestonden opgeheven. Veel Brazilianen zijn eentalig. Hun dagelijkse omgangstaal wordt ook wel "brasileiro falado" genoemd. Degenen die een 2de taal machtig zijn spreken voornamelijk Italiaans of Duits (m.n. in het zuiden) vanwege hun komaf, en Spaans of Engels als bijgeleerde taal. In het binnenland worden ook tal van Indiaanse dialecten gesproken.

de cultuur

Samba-muziek en carnaval zijn alom tegenwoordig
Samba-muziek en carnaval zijn alom tegenwoordig.

Mensen van Europese, Afrikaanse of Aziatische Midden-Oosten achtergrond zorgen voor een verrijking van de Braziliaanse cultuur, zonder hierbij de eerste bewoners van BraziliŽ, de Indianen, uit te vlakken. De Braziliaanse cultuur is een smeltkroes van raciale invloeden. De Indiaanse elementen hebben bijgedragen aan een rijke traditie van mythe, sagen, mystiek en muziek. De Portugese invloeden zijn duidelijk merkbaar in de architectuur.

Het voetbal beheerst het hele maatschappelijk leven
Het voetbal beheerst het hele maatschappelijk-cultureel leven.

Met name de Afrikaanse invloeden zijn zeer groot. Zo kwamen voedselprodukten en gerechten uit Afrika in de Braziliaanse keuken terecht, maar de grootste invloed is merkbaar op het gebied van religie en muziek. Daar is heel duidelijk sprake van een Afro-Braziliaanse cultuur. Uit de Afrikaanse ritmes is de beroemde Braziliaanse Samba voortgekomen. Overal in BraziliŽ is er muziek, carnaval en... voetbal. Brazilianen zijn gek op voetbal. Het land heeft legendarische voetbaltalenten voortgebracht zoals Pťlť, Garrincha, Romario en Ronaldo. Het nationale elftal won tot nu toe 5 keer de wereldbeker voetbal, meer dan eender welk ander land. BraziliŽ organiseert de eerstkomende Mundial in 1914, en 2 jaar later ook de Olympische Spelen!

de media

De presentatrice van het nieuws op Globo-TV
De presentatrice van het nieuws op Globo-TV.

In BraziliŽ is er 1 staatsomroep voor TV ("TV Cultura") en 3 voor radio ("Radio Cultura", "NBR" en "Radio Nacional"). Maar het grootste mediabedrijf is "Globo" met een commerciŽle omroepketen "Rede Globo" ("Rede-TV" en "Globo Radio"), betaal-TV en kranten. Daarnaast zijn er nog de omroepnetwerken "Sistema Brasileiro de Televisao" (SBT) en (de evangelisch-christelijke) "TV Record" .

De voorpagina van de krant Correio Braziliense
De voorpagina van de krant "Correio Braziliense".

De belangrijkste kranten zijn "Correio Braziliense", "Folha de S‚o Paolo", "O Globo", "O Dia" en "O Estado de S‚o Paulo". In BraziliŽ zijn er ook enkele nieuwsagentschappen, het overheidsbureau "Agťncia Brasil" en de privť-agentschappen (eigendom van een krantengroep) "Agťncia Estado", "Panorama Brasil", "Agťncia O Globo" en "Agťncia Folha".

de economie

S„o Paulo, belangrijkste financieel centrum van Latijns-Amerika en van het hťle zuidelijk halfrond
S„o Paulo, belangrijkste financieel centrum van Latijns-Amerika en van het hťle zuidelijk halfrond!

Sinds de jaren 1990 kent BraziliŽ's economie meer en meer stabiliteit door allerlei hervormingen zoals de afbouw van de schuldenlast, de beheersing van de hoge inflatie, de terugdringing van de hardnekkige werkloosheid, de fiscale responsabilering en de privatisering van de sleutelsectoren. Vooral onder de vorige populaire president Lula da Silva (2003-2010) is de economie in razendsnel tempo uitgegroeid tot de grootste van Latijns-Amerika en wereldwijd opgeklommen naar de 8ste plaats! Voor 2011 wordt een groei verwacht van 7 %! Als deze opmerkelijke economische "boom" zich doorzet zal BraziliŽ in 2016 zelfs een plaats hebben veroverd bij de top-5 van de wereldmarkt. In 2032 zal de economie groter zijn dan die van Duitsland!

Landbouwproducten vormen bijna de helft van de totale export
Landbouwproducten vormen bijna de helft van de totale Braziliaanse export.

BraziliŽ dankt zijn huidige welvaart aan de uitvoer. De voornaamste exportgoederen zijn koffie (in 2010 goed voor zo'n 285 miljard koppen koffie), suiker, ijzererts, staal, (regionale) vliegtuigen, machines, auto's en auto-onderdelen, chemische producten, goud, schoenen, aardolieproducten, sojabonen, sisal, suikerriet, cacao, maÔs, katoen, rijst, tabak, citrusvruchten, bananen, sinaasappelsap, runds- en kippenvlees, enz. Landbouwproducten maken 45 % uit van de totale uitvoer.

Olie-boorplatform vóór de Braziliaanse kust
Olie-boorplatform vóór de Braziliaanse kust.

Belangrijk is dat BraziliŽ sinds 2006 over voldoende voorraden aardolie beschikt om helemaal te voldoen aan de binnenlandse vraag. De helft van de vondsten van nieuwe oliebronnen in de wereld in 2010 situeerden zich in BraziliŽ!

BraziliŽ, samen met Rusland, India en China, een van de 4 opkomende grootmachten.
BraziliŽ is, samen met Rusland, India en China, een van de 4 opkomende economische grootmachten

Brazilie heeft zich de voorbije jaren opgewerkt tot een "land van belofte", tot een economische reus die alle anderen in Latijns-Amerika overklast. Het land wordt vaak vergeleken met andere snelle groeiers zoals China, India en Rusland, die in een nabije toekomst de nieuwe supermachten worden. Sinds de eeuwwisseling zijn, door een voortvarende sociale aanpak van de overheid, zo'n 21 van de ruim 200 miljoen Brazilianen (dat is 1 op 10!) uit de armoede ontsnapt.

Men mag dan wel spreken van "het Brazilaanse wonder" en BraziliŽ mag dan wel lijken op een westers welvaartsland, in werkelijkheid vertoont het toch nog steeds trekken van een Derde-Wereldland. De spectaculaire economische vooruitgang is geografisch en sociaal sterk verdeeld. Het zwaartepunt ligt in de zuidoostelijke staten, waar 40% van de bevolking ruim 80% van het nationaal inkomen ontvangt. Er blijft een gapende kloof tussen een rijke toplaag en de naar schatting 18 miljoen mensen die nog leven in armoede, lijden aan ondervoeding, wonen in erbarmelijke omstandigheden en niet kunnen lezen of schrijven.

Spelend kind in een sloppenwijk
Spelend kind in een sloppenwijk

De sociale ongelijkheid in BraziliŽ behoort tot de meest schrijnende van de wereld. Officieel kent BraziliŽ geen rassenongelijkheid maar de lagere sociale klassen zijn zwarter van kleur dan de hogere. Er bestaan rijke en arme blanken, zwarten zijn vrijwel zonder uitzondering arm. Voor de gekleurde bevolking is het moeilijker om door te dringen in de sociaal hogere lagen van de bevolking. De koloniale slaven-samenleving laat nog steeds sporen na.

"Ik zal niet rusten zolang er Brazilianen zijn die niets te eten hebben", zei de nieuwe president Dilma Rousseff op 1 januari 2011, na haar beŽdiging als eerste vrouwelijk staatshoofd van BraziliŽ. Ze beschouwt het als haar eerste opdracht en die van haar regering om "de extreme armoede uit te roeien" in haar land, o.m. door een drastische hervorming van het onderwijssysteem.

de verstedelijking

Het schrille contrast tussen moderne wolkenkrabbers en arme sloppenwijken.
Het schrille contrast tussen moderne wolkenkrabbers en arme sloppenwijken.

De hoofdoorzaak van het schrille contrast tussen arm en rijk is zonder enige twijfel de voortschrijdende verstedelijking. Zoals in zoveel ontwikkelingslanden is er sinds de vorige eeuw eeuw een constante en massale vlucht van de armen van het platteland die hun heil zoeken in de grootstad. Ongeveer driekwart van de Brazilianen is stadsbewoner en ieder jaar neemt de verstedelijking nog toe met 1,8 %. De sociale wantoestanden zijn dan ook het meest schrijnend in de verstedelijkte gebieden aan de oostkust, zoals de metropolen Rio de Janeiro, Sao Paulo en Salvador, waar 1 op 3 mensen leeft in armoedige sloppenwijken, de zogenaamde "favelas".

Duizenden MST-aanhangers betogen in Brasilia tegen grootgrondbezit
Duizenden MST-aanhangers betogen in 2007 in Brasilia tegen het grootgrondbezit.

De boeren die wťl in het binnenland blijven wonen en werken kunnen zich nauwelijks economisch en financiŽel opwerken. Veel landbouwgronden zijn onder controle van een beperkt aantal rijke grootgrondbezitters. De zogeheten "Beweging van Landloze Landarbeiders" ("Movimento dos Sem Terra", afgekort MST) probeert deze situatie recht te trekken, en vraagt de overheid om een drastische herverdeling van de gronden. Om haar doel te bereiken organiseert de Beweging protestacties en landbezettingen.

Beeld van de ontbossing in het Amazone-woud.
Beeld van de ontbossing in het Amazone-woud.

En dan is er de systematische exploitatie van het Amazonewoud, die een dramatische aantasting vormt van het milieu. Tijdens de periode van het militaire bewind werden kolonisten aangespoord om zich daar te vestigen, wat leidde tot een onrustbarende ontbossing. In 2005 meldde de regering dat liefst ťťn vijfde van de bomen van het reusachtige regenwoud, "de groene long van onze planeet", was gekapt. In weerwil van een strengere strengere overheidscontrole gaat, volgens milieuorganisaties, de ontbossing sindsdien gewoon door ten bate van de veehouderij en de landbouw.

© Copyright 2010- . Alle rechten voorbehouden. Contact: zwartzusters.brugge@telenet.be